Een regio met impact

De Duitse stad Trier staat bekend om zijn Romeinse erfgoed en Moezelwijn. Maar het is ook de geboorteplaats van Karl Marx. Daar kwam ik achter toen ik een paar jaar geleden bij een huis aan de Brückenstrasse een groep Chinese toeristen foto’s van elkaar zag maken. Ook al claimt China een markteconomie te zijn, bij veel Chinezen heeft Marx als geestelijk vader van het communisme nog altijd een heldenstatus. Dan is een foto voor de woning waar de politiek denker in 1818 ter wereld kwam natuurlijk een mooi souvenir. Het toeristenbureau van Trier speelt er slim op in.

Trier ligt in de deelstaat Rijnland-Palts. Naast enkele grotere steden (Mainz, Ludwigshafen am Rhein, Koblenz en Trier) telt de regio in het zuidwesten van Duitsland veel dorpen. Met niet meer dan 1200 inwoners is Kallstadt er daar één van. Ogenschijnlijk is het een onopvallend dorp, maar sinds vorig jaar is het een komen en gaan van journalisten. De reden: in Kallstadt zijn de opa en oma van Donald Trump geboren. Aan het geboortehuis van de grootvader van de 45e Amerikaanse president hangt geen plaquette. Maar volgens de overlevering legde de zestienjarige Friedrich Trump hier in 1885 voor zijn moeder een briefje op tafel met de mededeling dat hij naar de Verenigde Staten was vertrokken. Hij bezocht Kallstadt nog een paar keer, onder meer om met zijn buurmeisje Elisabeth te trouwen. Na Friedrichs dood in 1918 richtte Elisabeth Trump in New York een vastgoedfirma op die door haar zoon en kleinzoon Donald tot bloei werd gebracht. De rest is geschiedenis.

De inwoners van Kallstadt zijn de mediabelangstelling voor hun dorp inmiddels zat. Op een bezoek van Trump zitten ze niet te wachten, zeker na al zijn schofferende uitspraken. In plaats van over Trump hebben de dorpelingen het liever over de kwaliteit van de plaatselijke wijnen of over Henry John Heinz – de man achter Heinz Ketchup – wiens wortels toevallig ook in Kallstadt liggen. Of over de voormalige Duitse bondskanselier Helmut Kohl die zijn chauffeur graag naar het dorp stuurde om bij de slager de lokale specialiteit ‘Pfälzer Saumagen’ (gevulde varkensmaag) te kopen. Kohl, kanselier van de Duitse eenwording en één van de architecten van de Europese Unie, komt trouwens ook uit de regio: in 1930 is hij in het nabijgelegen Ludwigshafen am Rhein geboren.

Karl Marx, Trumps grootouders, Helmut Kohl… onwillekeurig vraag je je af hoe de wereldpolitiek eruit had gezien zonder het Rijnland-Palts-gebied. Wat zou er gebeurd zijn als de wieg van deze mensen ergens anders had gestaan? Had hun leven dan een andere wending genomen, waardoor er andere figuren in beeld waren gekomen en de mondiale geschiedenis anders was verlopen? En hoe zou het dan gesteld zijn met de relaties tussen de grootmachten in de wereld? Het zijn intrigerende ‘wat als’-vragen, waarop we nooit een antwoord krijgen. Feit is dat de Duitse deelstaat Rijnland-Palts via via veel meer invloed op de wereld heeft gehad dan je op het eerste gezicht zou denken. Hoe je het ook wendt of keert, het is een regio met impact.

Deze column is eerder gepubliceerd in de Twentsche Courant Tubantia van 26 januari 2017

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone

Ik wil meer informatie

Bel mij terug

Bekijk alle columns