Overwegingen over wc's

Moeten mensen in een shopping mall vaker naar de wc dan in de binnenstad? Volgens mij niet, maar het leek er wel op toen ik onlangs in een overdekt winkelcentrum in Duitsland zag hoe druk het was bij de openbare toiletten. Zoals altijd was er wat meer te doen bij de dames-wc’s, maar ook de heren stonden in de rij. Toegegeven, het waren mooie toiletruimtes: er was genoeg plek, het sanitair was brandschoon en het rook er citroentjesfris. Ook niet onbelangrijk: de voorziening was gratis. Blijkbaar schept het aanbod zijn eigen vraag. Ik betrapte me erop dat ik die middag in de shopping mall twee keer een sanitaire stop heb gemaakt – gewoon omdat het kon.

Voldoende openbare toiletten horen bij een gastvrij winkelgebied. Niet alleen ouderen hebben regelmatig hoge nood, maar ook kleine kinderen en mensen met darmproblemen. En voor ons allemaal geldt: bij wat kouder weer moeten we vaker plassen. Maar waar vind je in de binnenstad een goede plek om je behoefte te doen en je even op te frissen? Zelf ga ik daarvoor bij voorkeur naar de V&D, maar de vraag is hoe lang dat nog kan. In veel plaatsen is het gemis aan publieke toiletten op centrale plekken in het winkelgebied een terugkerend gespreksthema. Steeds meer Nederlandse gemeenten investeren daarom in zelfreinigende toiletunits in de publieke ruimte. Toch hebben die toiletinstallaties (waar je meestal voor 50 eurocent naar binnen kunt) grote nadelen. Veel mensen denken dat de wc’s vies zijn en zijn bevreesd dat ze niet meer uit de afgesloten ruimtes komen als ze klaar zijn. Voor lokale overheden zijn ze bovendien een dure aangelegenheid. Neem de gemeente Hardenberg, waar het openbaar toilet in het centrum 31.000 euro per jaar kost: 10.000 euro huur voor het pand waar de wc is ingebouwd, 6.000 euro kapitaallasten en 15.000 euro aan kosten voor onderhoud en reiniging. Dat zou nog te verdedigen zijn, ware er niet dat de wc jaarlijks maar zo’n 200 keer wordt gebruikt. Elk toiletbezoek kost de gemeente 155 euro.

De sanitaire situatie in Hardenberg staat niet op zichzelf. Ook in de Duitse stad Aalen rezen de kosten voor de automatische toiletvoorziening de pan uit. Daarom hebben de plaatselijke middenstand en de gemeente Aalen in 2000 het programma ‘Nette Toilette’ bedacht. Met een felgekleurde sticker achter de ruiten maken winkeliers en horecaondernemers die meedoen kenbaar dat mensen voor niets van hun wc gebruik kunnen maken. In ruil voor die gastvrijheid krijgen de deelnemers aan het programma jaarlijks een kleine gemeentelijke vergoeding. Het systeem werkt prima en wordt intussen in tal van Duitse steden toegepast. Het bespaart het gemeentebestuur geld, ondernemers met een ‘Nette Toilette’ hebben meer klandizie en het allerbelangrijkste: de toiletgebruikers zijn er blij mee. Laten we daarom niet moeilijk doen en ook in ons land zo’n gastvrije aanpak hanteren, zeker nu veel winkelgebieden worstelen met de vraag hoe ze aantrekkelijk blijven voor bezoekers. Want wat in een shopping mall kan, moet toch ook in de binnenstad kunnen?

Deze column is eerder gepubliceerd in de Twentsche Courant Tubantia van 3 februari 2016

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone

Ik wil meer informatie

Bel mij terug

Bekijk alle columns