Spanje van binnenuit
Na afloop van hun buitenlandverblijf brengen veel oud-correspondenten bij radio en tv een boek uit. Ik lees zulke boeken altijd graag, niet alleen omdat journalisten zo toegankelijk schrijven, maar ook omdat ze het land door hun métier van binnenuit hebben leren kennen. Dat geldt ook voor ‘Groeten uit Spanje’ (2021, tweede druk 2022; uitgeverij EPO; 274 p.; € 22,50) van Sven Tuytens die in 2010 vanuit Brussel naar Madrid verhuisde en daar jarenlang voor de VRT verslag deed over Spaanse actualiteiten.
In zeventien hoofdstukken – met prikkelende titels als ‘De ‘fatsoenlijke stranden’-catalogus’ en ‘De klas als politiek strijdtoneel’ – schetst Tuytens een helder beeld van het hedendaagse Spanje. Niet alleen tussen Catalonië, Baskenland en andere regio’s zijn er grote verschillen. Zo loopt er ook een ‘stierenvechten-grens’ door Spanje: in sommige gebieden is men fel gekant tegen de traditie, in andere blijven de inwoners er trots op. Voor het hele land geldt echter dat de Spaanse burgeroorlog en het Franco-regime (1939-1975) nog doorwerken in het heden. Tuytens ziet dat met name terug in het politieke landschap en maakt zich in dat kader bijvoorbeeld zorgen over het succes van de extreemrechtse VOX-partij.
Het aardige van het boek is dat er ook ruimschoots aandacht is voor het dagelijks leven in Spanje. Dat de Spanjaarden snel praten, wist ik al, maar dat ze volgens onderzoek ook tot de luidruchtigste volkeren ter wereld behoren, was nieuw voor me. En ooit geweten dat er in Madrid en Barcelona mortuaria zijn met cafetaria’s waar je 24 uur per dag terecht kunt? Ze worden niet alleen bezocht door familieleden die komen waken bij de doden, maar ook door feestvierders die er nog een laatste drankje doen of komen ontbijten. En dat Spanjaarden zoveel geld in bars en restaurants spenderen, heeft vooral te maken met hun woonsituatie: een groot deel van hen is flatbewoner en dus tamelijk klein behuisd.
Voor liefhebbers van de Mediterrane wereld biedt Tuytens uitgever EPO uit Berchem nog meer interessante titels. Zo vertelt ‘Arroz’ (2007) van Ivo Hermans het verhaal van de paella en gaat Anne Morelli in ‘Fabiola en Franco: de marionet en de dictator’ (2015) in op de verborgen vriendschap tussen het Belgische koningspaar Boudewijn en Fabiolo met Franco. En wie meer wil weten over de hedendaagse Griekse samenleving moet zeker ‘Groeten uit Griekenland’ (2015) van VRT-correspondent Bruno Tersago eens lezen.
Deze boekrecensie is eerder verschenen in het vakblad Geografie (september 2023)
